İSTANBUL (AA) - KAAN BOZDOĞAN - Dünyaevine girecek çiftlerin düğün günü en temiz ve en güzel olmak için öncelediği, kadınların gelinliğin ruhunu tamamlayan stil, erkeklerin ise rüştünü ispat etmek olarak gördüğü gelin saçı ve damat tıraşı, Türk kültürünün köklü ritüelleri arasındaki yerini koruyor.

Evlenecek çiftlerin yeni bir hayata geçişini simgeleyen, toplum değerlerini ve yaşanılan bölgenin kültürel izlerini taşıyan 2 unsur, evlilik geleneğinin aşılması gereken eşiklerden biri olarak öne çıkıyor.

Geçmişte mahallenin deneyimli kadınlarınca yapılan, günümüzde kuaförlük hizmetlerinin profesyonelleşmesiyle saç tasarımcılarının yön verdiği gelin saçı ve makyajı gelinin prestijini yansıtıyor. Damat tıraşı ise Türk kültüründe erkekliğe geçişin ve sorumluluk almanın önemli sembolleri arasında yer alıyor.

Osmanlı'dan bugüne tarihsel ve kültürel gelişimle şekillenen, gelinlik ve yüz hattına uygun biçimde hazırlanan saç, farklı modellerin yanı sıra birbirinden renkli aksesuarlarla desteklenirken tıraşta saç ve sakal uyumu yüz ile damatlığa göre planlanıyor.

Tasarımlar bazen kişinin tercihine bırakılsa da gelin saçı ve damat tıraşı çiftlerin en özel günlerinde en temiz ve güzel olmayı da esas alıyor.

- Ücret tarifelerindeki fark ustalıktan kaynaklanıyor

Bayrampaşa Erkek ve Kadın Berberler Esnaf ve Sanatkarlar Odası Başkanı Eda Yıldız Karadağ, AA muhabirine, berber ve kuaförlerin yıllardır süregelen geleneği devam ettiren sektörün paydaşlarından olduğunu söyledi.

Gelin ve damatların en özel günlerinin işbirlikleri olduklarını belirten Karadağ, çiftlerin en mutlu günlerine ortaklık etmenin mutluluğunu ve keyfini yaşadıklarını dile getirdi.

Karadağ, gelin ve damatların gelecekte fotoğraflara bakarak sadece düğünü değil, o gün kuaför ve berberlerde yaşadıkları özel anları da hatırladığını anlattı.

Kuaför ve berberlerde geçmişten bugüne yeniliklerin yaşandığını kaydeden Karadağ, "Gelinbaşı ve damat tıraşları da her yıl yeni modellerle, yeni tarzlarla, yeni renklerle farklı bir noktaya geliyor. Gelinlerimizin eski dönemde tercih ettiği modeller ile bugünkü modeller arasında ciddi bir fark var. Tabii ki bu arz talep meselesi. Yine geçmişte olan gelenekteki tarzları, tercihleri sürdüren gelin ve damat adaylarımız oluyor ama yeni dönemde, özellikle son 5 yılda biraz daha 'fresh', biraz daha 'soft', daha sadelikten yana tercih yapıyorlar." diye konuştu.

Gelin saçı ve damat tıraşının rutin saç kesimi ile tasarımlarından farklı ve daha riskli olduğuna dikkati çeken Karadağ, berber ve kuaförlerin heyecanlı, stresli veya gergin olan çiftleri sakinleştirerek işlemlerine başladığını vurguladı.

Gelin ile damat için en doğru tercihi yapmak ve onları iyi hissettirmek için mesai yaptıklarını belirten Karadağ, "Saçta kullandığınız aksesuar, yaptığınız makyajın tonu, gelinin ten rengi, düğünün yapılacağı salon, bunların hepsi aslında saçın modelini belirleyen unsurlardan birkaçı." dedi.

Karadağ, saç tasarımında ustalıkla yapılan bir eserin ortaya çıktığını dile getirerek, "Özellikle fiyat farklılığının sebeplerinden bir tanesi bu. Tabii ki burada özellikle gelin saçı modelleri için birçok salondan farklı fiyatlar alabilirsiniz. Burada tercih noktası gelinlerde. Neden mesela bu salonu tercih ediyorlar? Sonuçta oluşturulmuş bir marka güvenilirliği var. Gelin bu salondan nasıl çıkacağını bilerek geliyor aslında. Oluşturulan marka güvenilirliğine ödenen de bir bedel olarak adlandırabiliriz." ifadelerini kullandı.

- Gelin saçı ve makyajı yaklaşık 3 saat sürüyor

Kadın kuaförü Ayten Velioğlu, 17 yıldır mesleğin içinde olduğunu, 12 senedir de gelin saçı ve makyajı üzerine hizmet verdiğini söyledi.

Gelinlerin çok özel bir güne hazırlandığını belirten Velioğlu, gelinlerin bunu "taçlandırmak" için emek sarf ettiklerini dile getirdi.

Randevuyla hizmet verdikleri için düğünden en az iki ay önce randevu alınmasını öneren Velioğlu, gelin saçı ve makyajının yaklaşık 3 saat sürdüğünü anlattı.

- Düğünün yeri, gelinliğin türü saç modeli tercihinde etkili

Her kadının nasıl bir gelin olacağının hayaliyle yaşadığını anlatan Velioğlu, "Tabii ki belli başlı bir modelle geliyorlar ama burada önemli olan saçın ya da makyajın yüze veya tene uygun olup olmadığıdır. Bu noktada biz gelinlerimize destek oluyoruz. Düğünün nerede olacağı, nasıl bir gelinlik giyeceği, duvağın nerede takılacağı, tacı nerede konumlandıracağımız... Bunları gelinlerimizle birlikte fikir alışverişi yaparak sonlandırıyoruz." dedi.

Velioğlu, salaş, dalgalı, toplanmış topuzlar ve yarım salık saçların günümüzün en çok tercih edilen modelleri arasında bulunduğunu aktardı.

Gelin saçındaki aksesuarların da tarife ücretine etki ettiğini kaydeden Velioğlu, "Aksesuarlar her gelinin kişisel tercihi olduğu için genelde onlar getiriyor ama bizim salonumuzun bünyesinde de aksesuarlarımız mevcut. Buradan da seçebiliyorlar. Bunlar tabii ki ekstra ücrete tabii oluyor. Bizim fiyat skalamızda gelin saçı, makyajı ve kirpiği dahilinde ilerliyor süreç. Serbest meslek, fiyat marka bilinilirliğine, yapılan işe, sektörde bulunduğu konuma göre değişkenlik gösterebilir." bilgisini verdi.

- Gelin saçı için İzmit'ten geldi

Edanur Taşkın, 17 Mayıs'ta yapılacak düğün öncesinde fotoğraf çekimi için gelin saçı yaptırdığını söyledi.

Geçen sene temmuz ayında nişan yaptıklarını aktaran Taşkın, "Bu yıl mayıs ayında düğünümüz olacak. Bugün fotoğraf çekimi için İzmit'ten geldik. Heyecanlıyım, çok uzun zamandır hayalini kurduğum bir an aslında bugün gerçekleşecek. Tabii ki bu heyecanımın sonucunu görmek beni çok mutlu ediyor. Gelinliğim olsun, saçım, makyajım olsun, şu an çok mutluyum. Heyecanla çekim yerine gidip çekim sonrasında o görselleri görmek için heyecanla bekliyorum açıkçası. Güzel bir an olacak bizim için." diye konuştu.

Rezervasyonunu iki ay önce yaptığını dile getiren Taşkın, saç ve makyajının yaklaşık 1,5 saat sürdüğünü belirtti.

Uzun zamandır gelin saçı modellerini incelediğini anlatan Taşkın, şunları kaydetti:

"Tabii ki her yüzün yapısına göre yapılan makyaj türü, her saçın özelliğine göre yapılacak saç çeşidi değişecektir. Benim baktıklarım bana yakışmaz ya da kendime yakıştırdıklarım aslında yakışmayabilir. O yüzden bu süreci biraz kuaförüme bıraktım. Onların benim yüzüme ve saçıma en uygun olanı yapacaklarına inandığım için o şekilde ilerledik. Şu anda da sonuçtan gayet mutluyum, memnunum. İyi ki de bu şekilde ilerlemişim. 'Onların kararı benim için çok daha güzel oldu.' diyebilirim. Yıllar sonra o albümü açıp baktığımızda 'Ne güzel günlermiş.' diyeceğimiz fotoğraflar olacak onlar. O yüzden gelin saçı ve gelinliğin önemi oldukça büyük. Özellikle biz kadınlar için ileride çocuklarımızla, ailelerimizle, ailelerimiz için de albüm yaptıracağız. Onlara vereceğiz. Onlar da ileride açıp bakacaklar. O yüzden bence çok önemli, özel anlar."

- Berberlerin damatlara yönelik asırlık adetleri

Hayali olan baba mesleği berberlikle 8 yaşında tanışan Kadircan Cin, işi profesyonel yapmak için üniversitede saç bakımı ve güzellik hizmetleri eğitimi aldığını anlattı.

Yaklaşık 8 yıldır kendi iş yerinde hizmet verdiğini belirten Cin, damat tıraşının toplumda önemli bir yere sahip olduğunu dile getirdi.

Damat tıraşının Osmanlı'dan bugüne ulaşan bir gelenek olduğunu vurgulayan Cin, geleneğin zaman içinde modern tekniklerle boyut kazandığına işaret etti.

Berberlerde damatlara yönelik asırlık geleneklere de değinen Cin, damat tıraşının halk arasında bilinen gelenekleri olduğunu söyledi.

Cin, "Mesela damatlarımıza yaptıklarımızdan biri de şudur: Usturamız bazen kesmez, fönümüz bazen çalışmaz, bazen dükkanımızın kepenkleri kalkmaz. Böyle geleneksel adetlerimiz de vardır." dedi.

Çalışmalarında sanattan ilham aldığını, damat tıraşında kişinin en özenli halini ortaya çıkarmaya çalıştığını dile getiren Cin, "Damat tıraşı, damadın o gün en özenli durumunu ortaya çıkartıp saçı, sakalı, cilt bakımı, kaş tasarımı, tırnak bakımı, manikür, pedikür dahil olmak üzere hepsini ele aldığımız bir süreçtir." diye konuştu.

Berber Cin, randevuyla çalıştıklarını, damat adaylarının düğünden 2 ay önce rezervasyon yapması gerektiğini, tüm bakımlarıyla damat tıraşının yaklaşık 3 saat sürdüğünü anlattı.

Damat tıraşının tek bir model olmadığını, belirli bir süreçten geçtiğini, daha önce prova günlerinin bulunduğunu ifade eden Cin, damadın yüz tipine, duruşuna, karakterine, kafa yapısına göre belirli modellerle ilerlediklerini, kişiye en uygun modeli seçip hazırlıklarını tamamladıklarını anlattı.

- "Tarife farklılığımızın en temel sebebi profesyonellikle yaklaşmamızdan kaynaklı"

Cin, damat tıraşıyla ilgili toplumdaki dillendirilen "aynı saç farklı tarife" yorumlarını da şöyle değerlendirdi:

"Tarife farklılıklarımızın sebebi var. Kişinin en özel gününü minimum riskle geçirmesini istiyoruz. Bunun için de biz de elimizden gelen her şeyi yapmaya çalışıyoruz. Yaklaşık 3 saat boyunca verilen bir emek, risksiz bir saç tıraşı, en uygun modeli bulmak, yüz yapısına en uygun sakal tasarımını yapmak, saç modelini ortaya çıkarmak bugünü en özel kılan anıdır. Tarife farklılığımızın en temel sebebi aslında bugüne profesyonellikle yaklaşmamızdan kaynaklı. Kişinin geride kalan hayatı boyunca bugünü en özel şekilde hatırlaması için elimizden geleni yapıyoruz."

Damat tıraşı olan Hüseyin Kaan Demir de 4-5 yıldır aynı iş yerine geldiğini, berberinin hizmetinden memnun kaldığını söyledi.

Demir, saç modelini berberiyle ortak kararla belirlediklerini ve berberden istediği saç modeliyle ayrıldığı için mutlu olduğunu dile getirdi.