Kazakistan'ın başkenti Astana'da Altın Orda döneminin tarihsel rolünün yeniden değerlendirilmesine yönelik uluslararası sempozyum başladı. Sempozyumun açılışını Kazakistan Cumhurbaşkanı Kasım Cömert Tokayev yaptı.
20’den fazla ülkeden tarihçi, arkeolog, şarkiyatçı, Türkolog, Moğol uzmanı, nümismat, siyaset bilimci, kültür araştırmacısı ve uluslararası kuruluş temsilcisinin katıldığı sempozyumda konuşan Tokayev, güncel dogmaların ve kalıplaşmış yargıların yeniden değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.
Tarihin siyasi yaklaşımlardan uzak ve bilimsel bakış açısıyla ele alınması gerektiğini vurgulayan Tokayev, Altın Orda'nın tarihinin önemini yitirmeyeceğini belirtti. Tokayev, Altın Orda'nın Batı ile Doğu'yu birbirine bağlayan ve Avrasya'nın geniş coğrafyasını yöneten bir yapı olarak farklı medeniyetlerin gelişimi ve devletlerin oluşum süreçleri üzerinde önemli etkiler bıraktığını kaydetti.
Mevcut küresel jeopolitik ortamın karmaşıklığına dikkati çeken Tokayev, insanlık tarihindeki birleştirici deneyimlerin ve diyalog mekanizmalarının yeniden değerlendirilmesinin önemine değindi. İnsanlığın ortak tarihini halkları birleştiren bir unsur olarak ortaya koymak için profesyonel bilim insanlarının çabalarını birleştirmesi gerektiğini söyledi.
Tarihi değerlendirmenin objektif ve siyasi açıdan tarafsız olması gerektiğini belirten Tokayev, bozkır halklarını yalnızca savaşlarla özdeşleştiren anlayışın gerçekliği yansıtmadığını dile getirdi. Altın Orda'nın askeri başarılarıyla değil, kurumları, hukuk düzeni ve kültürel yapısıyla da değerlendirilmesi gerektiğini vurguladı.
Orta Avrasya'nın önemli bir düşünce merkezi olduğunu belirten Tokayev, Al Farabi ve Hoca Ahmet Yesevi gibi isimlerin bölgenin entelektüel temelini oluşturduğunu vurguladı. Altın Orda döneminde Türk dili, İslam yazı geleneği ve bozkır kültürünün sentezlendiğini, ayrıca bozkır hukuku ile İslam hukukunu birleştiren uyumlu bir hukuk sisteminin oluşturulduğunu ifade etti.
Cuci hanedanı mensuplarının Büyük Bozkır'daki devletlerde 600 yılı aşkın süre hüküm sürdüğünü anımsatan Tokayev, Cuci ulusunun topraklarının en parlak döneminde 6 milyon kilometrekareyi aştığını ve bunun Roma İmparatorluğu'nun en geniş sınırlarından daha büyük olduğunu belirtti. Tokayev, bu nedenle bazı tarihçilerin Altın Orda'yı 'Bozkırın Roma'sı' olarak adlandırdığını söyledi.
Ekonomik açıdan Altın Orda'nın geniş ticaret ağlarına sahip olduğunu kaydeden Tokayev, Kuzey İpek Yolu güzergahını kontrol ederek güvenli ticaret koridoru oluşturduğunu ve Avrasya'nın dört bir yanından insanların ticaret yaptığı erken dönem küresel bir pazar oluşturduğunu belirtti.
Kazakistan'ın kapsamlı siyasi ve ekonomik reformlar yürüttüğünü anlatan Tokayev, devlet geleneğinin tarihsel hafızasını korumaya da önem verdiklerini söyledi. Tokayev, “Kazakistan, devlet geleneği açısından ana fikri ‘Mangilik El’ (Ebedi Ülke) olan Altın Orda’nın doğrudan mirasçısıdır.” ifadelerini kullandı.
Tokayev, sempozyumun dünya mirasının sistematik biçimde incelenmesine yeni bir ivme kazandıracağına inandığını sözlerine ekledi. Sempozyum, yarın sona erecek.
Kommentare
…Kommentare werden geladen…